Sign in or 
Share this
Over wiki's
Weblogs en wiki’s zijn in korte tijd razend populair geworden op internet. Er zijn er miljoenen - en minstens zoveel mensen die er regelmatig een bijdrage aan leveren of er nuttige informatie op vinden. Waar de ene filosoof fulmineert over het eindeloze geneuzel op internet en de degradatie van vakkennis geeft de andere kenner hoog op van de open communicatie en de democratiserende werking. Feit is dat aspecten van weblogs en wiki’s (Post reply, Reageer, Bewerk) al niet meer weg te denken zijn van elke goede website. Het Leer- en innovatiecentrum koos in mei 2008 voor een wiki als communicatie-platform. Hoe kwam men tot die keuze?
Frank Janssen van Frankwatching, een site over digitale trends, noemt Wetpaint (http://www.frankwatching.com/archive/2006/03/15/wetpaint-de-beste-wiki-die-er-is/ ) in een blogartikel van maart 2006. Op dat moment is het nog maar een betaversie. Inmiddels zijn er volgens Wetpaint zelf (http://www.wetpaint.com/ ) al 950.000 sites gecreëerd.
MediaWiki wordt vaak genoemd als een van de meest doorontwikkelde en daarom aan te bevelen systemen voor toepassing bij bedrijven. Gerard Bierens van Fontys gebruikt MediaWiki voor het wiki-onderdeel van de mediatheeksite (http://www.fontysmediatheek.nl/ ). Hij schrijft uitgebreid over de mogelijkheden in “MediaWiki in bedrijf” (http://hbo-kennisbank.uvt.nl/cgi/fontys/show.cgi?fid=1885 ).
MediaWiki wordt het meest gebruikt (o.a. door Fontys Hogescholen, RUG, Universiteit Twente, Universiteit Leiden en Universiteit van Amsterdam). Wetpaint is nummer 2 en wordt gebruikt door Hanzehogeschool en TU Delft*.
* TU Delft gebruikt sinds maart 2009 TWiki en heeft daar goede ervaringen mee.
Na een globale verkenning met plus- en minpunten hebben we een schema opgesteld waarin ook de technische aspecten en een eindscore verwerkt zijn.
+ pbWiki heeft eenvoudige opmaakcodes voor o.a.: lijsten, vet, cursief, onderstreept, doorstreept, koppen, kaders, tabellen, links en inhoudsopgaven. WikiWords (CamelCase) is mogelijk om direct nieuwe pagina’s te maken (methode is verouderd)
+ HTML wordt ook herkend
+ tagging van een pagina is mogelijk evenals het indelen in Folders (nieuw in 2.0)
+ pagina’s kunnen publiekelijk óf selectief toegankelijk worden gemaakt (nieuw in 2.0)
+ er zit een fulltext zoekmogelijkheid op die goed lijkt te werken
+ de Sidebar is een pagina als alle andere die je kunt aanpassen naar wens. Deze verschijnt (verkleind) aan de rechterkant van al je pagina’s. Toe te passen voor bijvoorbeeld: navigatie en links
+ RSS wordt automatisch na één klik gegenereerd
- uploaden van documenten en afbeeldingen is mogelijk tot slechts 10 MB!
Conclusie: de gratis pbWiki is een degelijke wiki die dat biedt wat er in eerste instantie toe doet. De vormgevingsmogelijkheden lopen ver achter op wat er elders geboden wordt.
Voorbeeld: BC Social Studies (http://bcsocialstudies.pbwiki.com)
Wetpaint is een relatief nieuwe speler op de markt, maar biedt de mogelijkheid om in 10 minuten een professioneel ogende site te lanceren. Daarvoor is er (vergelijkbaar met de weblogs van http://wordpress.com/ ) een uitgebreide keuze tussen vormgevingsstijlen en kant-en-klare profielen voor bepaalde gebruikersgroepen (een tutorgroep, bijvoorbeeld).
Er lijkt veel te kunnen en van alle kanten word je als editor geattendeerd op extra mogelijkheden of ondersteuning. Wetpaint gebruikt wel Google Ads, maar voor onderwijsdoeleinden kunnen die worden verwijderd.
+ Wetpaint werkt met een WYSIWYG (What You See Is What You Get)-editor
+ de eigenlijke structuur zit op de meest logische plek (linksboven) in een apart frame dat scrollbaar is. De hoofd- en subonderdelen worden automatisch opgebouwd en getoond in de linkerbalk. Deze kan naar wens in een andere volgorde gezet worden.
+ tagging is mogelijk, ook op discussiepagina’s
+ er zit een fulltext zoekmogelijkheid op die goed lijkt te werken
+ uploaden van afbeeldingen is onbegrensd
+ aardig is de lijst van “top contributors” die automatisch (met foto) gegenereerd wordt
+ RSS invoegen kan eenvoudig met een widget, RSS van de wiki zelf zit standaard onder de What’s New-knop
- HTML wordt niet ondersteund
- de horizontale navigatie is standaard:
Home – Discussion Forum – What’s New (automatisch gegenereerd) – Photo Gallery – Members – To Dos – Invite
- het uploaden van documenten (attachments) in de site zelf gaat tot een maximum van 40 (2 MB totaal)!
Conclusie: Wat betreft de beperkte opslagcapaciteit van documenten en de WYSIWIG-editor lijkt het dat Wetpaint bewust afwijkende keuzes maakt. De horizontale navigatiebalk is nogal dwingend en lijkt niet het eeuwige leven te hebben.
Maar Wetpaint ziet er gelikt uit. De standaard communicatietools zijn uitgebreid en intuïtief. Er kan veel (misschien iets teveel voor de minder ervaren editor).
Voorbeeld: Wikis in Education (http://wikisineducation.wetpaint.com/)
Google Sites is gekoppeld aan Google Apps. Daarvoor heb je om te beginnen een geregistreerde domeinnaam nodig. Binnen avans.nl draait o.a. al de ELCOmmunity voor de eLearning coaches.
+ Google Sites werkt met een WYSIWYG-editor
+ HTML wordt wél ondersteund
+ de horizontale knoppen zijn standaard: Create new page – Edit page – More actions (zoals Page settings, Print, Site sharing)
+ een navigatiepad (breadcrumbs, kruimelpad) wordt automatisch gegenereerd
+ zoals van Google verwacht mag worden is de zoekfunctionaliteit goed ontwikkeld. Bij meerdere Google Sites binnen je domein kun je ook in alle sites tegelijk zoeken.
+ aardig is dat je ook in de linkerbalk extra tekstkaders kunt toevoegen
+ het uploaden van afbeeldingen en documenten kent een limiet van 10 GB per site plús 500 MB voor elke gebruiker
- het verticale menu bestaat uit een navigatiekader (alfabetisch) met de site-onderdelen in alfabetische volgorde. Je moet handmatig bij Page Settings aangeven of een pagina hier getoond moet worden of niet. Subonderdelen aanmaken kan niet
- tagging is niet mogelijk
- pagina’s kunnen niet selectief toegankelijk worden gemaakt. Wél lijkt het mogelijk dat je als maker een (concept)pagina helemaal uit het zicht houdt voor andere gebruikers, door opties uit te vinken in de Page Settings
- RSS wordt niet binnen Google Sites aangeboden. Je kunt wél per e-mail over de hele site of zelfgekozen pagina’s op de hoogte worden gehouden van elke minieme wijziging. Recent site activity wordt standaard in de site getoond met de laatste 5 bijdragen. Dit kan door de Admin verminderd worden tot bijvoorbeeld 3 bijdragen, of helemaal uitgezet worden
- Wat opvalt bij het gebruik is dat pagina’s nogal traag laden
Conclusie: Google Sites oogt in zijn eerste aanzet zakelijker dan concurrent Wetpaint. Bij de laatste wordt het sociale aspect van een wiki meer naar voren geschoven. De functies van Google Sites zitten in veel gevallen op een logische plek.
Voorbeeld: easy2do (http://sites.google.com/a/easy2do.nl/easy2do/Home)
+ Blackboard wiki is gekoppeld aan een Blackboard-course of –group. De koppeling met user-gegevens is uiteraard goed gefaciliteerd
+ er wordt gewerkt met een uitgebreide WYSIWYG-editor
+ HTML wordt ook ondersteund
+ het monitoren van de Contributors (snel kunnen zien wie een actieve rol speelt binnen de wiki) is goed uitontwikkeld
+ de grens voor het uploaden van afbeeldingen en documenten wordt in principe bepaald door de grens die je daar als organisatie zélf aan stelt
- onduidelijk is wat de hoofdpagina (Home) is. Er is geen horizontale navigatie
- onhandig is dat de navigatie- en bewerkingsonderdelen – tegen alle internetconventies in- aan de rechterkant staan. Hier staan de onderdelen Page (voor paginabewerkingen), Page Stats, Page Contributors, Site Navigation, Toolbox en Privacy
- de volgende mogelijkheden lijken te ontbreken: het editen van de Site Navigation (volgorde, hoofd- en subpagina’s), tagging, selectief toegankelijk maken van bijdragen, RSS en een zoekfunctionaliteit
- elke pagina biedt de opvallende optie voor het maken van een permalink. Wat hiervan de bedoeling is blijft onduidelijk
Conclusie: Blackboard Wiki oogt in eerste instantie strak maar biedt niet de basismogelijkheden die je van een wiki mag verwachten. Vooral op het gebied van informatieontsluiting scoort deze wiki ondermaats. Dat maakt de Blackboard Wiki niet per definitie ongeschikt voor collaborative editing binnen een course of group, zolang het gaat om kleine (kort durende) projecten van samenwerking.
Voorbeeld: Arald test wiki (afgeschermde url)
+ MediaWiki draait op “eigen” serverruimte, dus geen limiet voor opslag
+ de standaardnavigatie (aanpasbaar) is een exacte kopie van Wikipedia. Dat vergroot de herkenbaarheid van de onderdelen. Horizontaal: artikel – overleg – bewerk – geschiedenis. Verticaal (o.a.): Hoofdpagina, Artikelindex, Categorieën, In het nieuws, Zoekfunctionaliteit en Printervriendelijke versie
+ MediaWiki is van oudsher vooral tekstueel van opzet maar er zijn voldoende mogelijkheden voor het gebruik van documentbijlagen, afbeeldingen en filmpjes. Aangezien Wikipedia meer “mediarijke” informatie wil gaan gebruiken mogen uitbreidingen op dit punt zeker verwacht worden
- tekst wordt opgemaakt met een eenvoudige plain text editor, bijvoorbeeld * voor ongenummerde lijsten en # voor genummerde lijsten
- HTML wordt niet volledig ondersteund.
- RSS wordt niet aangeboden
Conclusie: Als liever gekozen wordt voor eigen beheer, dan is MediaWiki met zijn degelijke en beproefde vormgeving en mogelijkheid tot uitbreiding (extensions) een uitstekende wiki. De plain text editor kan een struikelblok zijn, al zijn de wikicodes snel aangeleerd.
Voorbeeld: NursingWiki (http://en.nursingwiki.org/wiki/Main_Page)
+ TikiWiki draait op “eigen” serverruimte, dus geen limiet voor opslag
+ de navigatiemogelijkheden heb je in grote mate zelf in de hand
+ zoekfunctionaliteit is aanwezig
+ RSS, blogging, forums, polls, ratings, tagging en categories zijn allemaal mogelijk
- de editor werkt met een Wiki Syntax (vergelijkbaar met MediaWiki), WYSIWYG is wel een zelf te installeren optie
Conclusie: Tiki lijkt bijna alles te kunnen wat een goed Content Management Systeem (CMS) kan. Er opent zich een woud aan mogelijkheden, maar daardoor worden er relatief hoge eisen gesteld aan de configuratie, het site-ontwerp en de rol van de Administrator. Het is verleidelijk om de hele snoepwinkel aan features uit te stallen, maar daardoor wordt het voor de gebruiker snel onoverzichtelijk.
Voorbeeld: Linux MAO (http://www.linuxmao.org)
Om tot een meer objectieve en rationele onderbouwing te komen voor onze keuze hebben we 5 hoofdaspecten opgesteld die we van belang achten voor de keuze van een LIC-wiki. In volgorde van belangrijkheid:
De 6 geselecteerde wiki’s hebben allemaal hun eigen sterke en zwakke punten voor het doel dat we voor ogen houden:
Het gebruik van een wiki als krachtig communicatiemiddel van het LIC naar docenten
(N.B Tegelijkertijd worden deels ook andere doelgroepen bediend zoals eigen medewerkers, studenten en externe belangstellenden).
Zo zal ook de wiki die uiteindelijk gekozen wordt op een aantal punten niet ideaal blijken te zijn. Toch menen we op grond van ons onderzoek een advies uit te kunnen brengen, waarbij we een suggestie doen voor een wiki in volledig eigen beheer en een hosted wiki.
Daar zit ook een mogelijke handicap omdat er zoals eerder vermeld hoge eisen worden gesteld aan ontwerp, inrichting en beheer. De implementatie zal dan ook de nodige kosten en tijd met zich meebrengen, maar wanneer TikiWiki volledig is ingericht is er wel sprake van een duurzame LIC-wiki in eigen beheer.
Ernstige struikelpunten bij de andere 2 wiki’s in eigen beheer zijn wat ons betreft de editor (MediaWiki) en de gebrekkige ontsluiting (Learning Objects Blackboard).
De minpunten van Wetpaint liggen in de koppeling met user-accounts van Avans Hogeschool. We hebben niet kunnen achterhalen of dat wel of niet mogelijk is. We zijn er dus maar van uitgegaan dat het niet ondersteund wordt. Dat betekent voor een (verder overigens openbaar toegankelijke) Wetpaint-wiki dat elke wiki-medewerker handmatig moet worden ingevoerd of zichzelf moet aanmelden.
De geringe uploadcapaciteit voor attachments (40 stuks, 2MB) kan worden opgevangen met een externe opslag, bijvoorbeeld in het Content System van Blackboard (Wetpaint stelt overigens geen limiet voor het uploaden van afbeeldingen e.d.).
Wetpaint biedt het LIC de mogelijkheid om uitgebreid ervaring op te doen met het fenomeen wiki en een meer interactieve (internet)communicatie naar hun doelgroepen. Het is niet te voorspellen of Avans Hogeschool iets dergelijks binnen enkele jaren zélf gaat faciliteren, maar tot die tijd ligt hier een heel aantrekkelijke optie.
Misvattingen
In algemene zin worden weblogs nog te vaak beschouwd als “dagboeksites” en wiki’s als “encyclopedieën”. De mogelijkheden gaan steeds meer op elkaar lijken. Zo hebben weblogs in principe een chronologische structuur. De laatste bijdrage staat bovenaan. Maar steeds meer weblogs hebben een zelfgekozen navigatie en aan de chronologie kan gesleuteld worden door de datum te wijzigen. En wiki’s zijn al lang geen encyclopedische kennisverzamelingen meer. Veel wiki’s zijn gewoon gezamenlijk ontworpen websites waaraan de opinie zeker niet ontbreekt. Essentieel is wel dat de historie van alles wat men schrijft en herschrijft bewaard blijft en te allen tijde teruggezet kan worden.Mogelijkheden voor het onderwijs
Weblogs en wiki’s bieden voor het onderwijs goede mogelijkheden op het terrein van verslaggeving, kennisdeling en samenwerking, zowel voor studenten als docenten. Het Leer- en Innovatiecentrum (LIC) heeft gekozen voor een wiki om de communicatie met de docenten van Avans Hogeschool te versterken. Aan de keuze van de software ging een klein onderzoek vooraf door Arald den Braber, Leen Liefsoens en Eric van Oevelen. Hieronder vind je de artikelversie van het onderzoek.Vooronderzoek: wat is de beste wiki?
Een handige site om Wiki-features te vergelijken is de WikiMatrix (http://www.wikimatrix.org/ ). Je vinkt simpelweg de wiki’s aan en krijgt – als in een testvergelijking – de mogelijkheden tegen elkaar afgezet op het scherm.Frank Janssen van Frankwatching, een site over digitale trends, noemt Wetpaint (http://www.frankwatching.com/archive/2006/03/15/wetpaint-de-beste-wiki-die-er-is/ ) in een blogartikel van maart 2006. Op dat moment is het nog maar een betaversie. Inmiddels zijn er volgens Wetpaint zelf (http://www.wetpaint.com/ ) al 950.000 sites gecreëerd.
MediaWiki wordt vaak genoemd als een van de meest doorontwikkelde en daarom aan te bevelen systemen voor toepassing bij bedrijven. Gerard Bierens van Fontys gebruikt MediaWiki voor het wiki-onderdeel van de mediatheeksite (http://www.fontysmediatheek.nl/ ). Hij schrijft uitgebreid over de mogelijkheden in “MediaWiki in bedrijf” (http://hbo-kennisbank.uvt.nl/cgi/fontys/show.cgi?fid=1885 ).
Wiki’s bij andere hogescholen en universiteiten
Blogging is veel meer in trek in onderwijsland, maar wiki’s zijn in opkomst. Wat doen andere scholen?MediaWiki wordt het meest gebruikt (o.a. door Fontys Hogescholen, RUG, Universiteit Twente, Universiteit Leiden en Universiteit van Amsterdam). Wetpaint is nummer 2 en wordt gebruikt door Hanzehogeschool en TU Delft*.
* TU Delft gebruikt sinds maart 2009 TWiki en heeft daar goede ervaringen mee.
Opbouw van het onderzoek
Er zijn 6 wiki’s getest:- pbWiki
- Wetpaint
- Google Sites
- Blackboard Wiki
- MediaWiki
- TikiWiki
Na een globale verkenning met plus- en minpunten hebben we een schema opgesteld waarin ook de technische aspecten en een eindscore verwerkt zijn.
1. Trial met pbWiki 2.0
Een eerste edit met pbWiki 2.0 levert ietwat teleurstellende resultaten op. Je hebt nauwelijks opmaakmogelijkheden. Je kunt een kleur en een eigen logo kiezen, maar die blijft maar 3 uur staan. Dit heeft mogelijk te maken met de betaversie waar het hier nog om gaat. De oude versie biedt een keuze uit 5 permanente skins.+ pbWiki heeft eenvoudige opmaakcodes voor o.a.: lijsten, vet, cursief, onderstreept, doorstreept, koppen, kaders, tabellen, links en inhoudsopgaven. WikiWords (CamelCase) is mogelijk om direct nieuwe pagina’s te maken (methode is verouderd)
+ HTML wordt ook herkend
+ tagging van een pagina is mogelijk evenals het indelen in Folders (nieuw in 2.0)
+ pagina’s kunnen publiekelijk óf selectief toegankelijk worden gemaakt (nieuw in 2.0)
+ er zit een fulltext zoekmogelijkheid op die goed lijkt te werken
+ de Sidebar is een pagina als alle andere die je kunt aanpassen naar wens. Deze verschijnt (verkleind) aan de rechterkant van al je pagina’s. Toe te passen voor bijvoorbeeld: navigatie en links
+ RSS wordt automatisch na één klik gegenereerd
- uploaden van documenten en afbeeldingen is mogelijk tot slechts 10 MB!
Conclusie: de gratis pbWiki is een degelijke wiki die dat biedt wat er in eerste instantie toe doet. De vormgevingsmogelijkheden lopen ver achter op wat er elders geboden wordt.
Voorbeeld: BC Social Studies (http://bcsocialstudies.pbwiki.com)
2. Trial met Wetpaint
Wetpaint is een relatief nieuwe speler op de markt, maar biedt de mogelijkheid om in 10 minuten een professioneel ogende site te lanceren. Daarvoor is er (vergelijkbaar met de weblogs van http://wordpress.com/ ) een uitgebreide keuze tussen vormgevingsstijlen en kant-en-klare profielen voor bepaalde gebruikersgroepen (een tutorgroep, bijvoorbeeld). Er lijkt veel te kunnen en van alle kanten word je als editor geattendeerd op extra mogelijkheden of ondersteuning. Wetpaint gebruikt wel Google Ads, maar voor onderwijsdoeleinden kunnen die worden verwijderd.
+ Wetpaint werkt met een WYSIWYG (What You See Is What You Get)-editor
+ de eigenlijke structuur zit op de meest logische plek (linksboven) in een apart frame dat scrollbaar is. De hoofd- en subonderdelen worden automatisch opgebouwd en getoond in de linkerbalk. Deze kan naar wens in een andere volgorde gezet worden.
+ tagging is mogelijk, ook op discussiepagina’s
+ er zit een fulltext zoekmogelijkheid op die goed lijkt te werken
+ uploaden van afbeeldingen is onbegrensd
+ aardig is de lijst van “top contributors” die automatisch (met foto) gegenereerd wordt
+ RSS invoegen kan eenvoudig met een widget, RSS van de wiki zelf zit standaard onder de What’s New-knop
- HTML wordt niet ondersteund
- de horizontale navigatie is standaard:
Home – Discussion Forum – What’s New (automatisch gegenereerd) – Photo Gallery – Members – To Dos – Invite
- het uploaden van documenten (attachments) in de site zelf gaat tot een maximum van 40 (2 MB totaal)!
Conclusie: Wat betreft de beperkte opslagcapaciteit van documenten en de WYSIWIG-editor lijkt het dat Wetpaint bewust afwijkende keuzes maakt. De horizontale navigatiebalk is nogal dwingend en lijkt niet het eeuwige leven te hebben.
Maar Wetpaint ziet er gelikt uit. De standaard communicatietools zijn uitgebreid en intuïtief. Er kan veel (misschien iets teveel voor de minder ervaren editor).
Voorbeeld: Wikis in Education (http://wikisineducation.wetpaint.com/)
3. Trial met Google Sites
Wetpaint mag relatief nieuw zijn, Google Sites is “heet van de naald”. De wiki-provider Jotspot werd in 2006 opgekocht door Google. Daarna was het geruime tijd stil totdat in februari 2008 Google Sites werd gelanceerd, de nieuwe loot aan de stam van de Google-boom. Er is nog geen kritische beschouwing op internet te vinden en alle handreikingen en uitleg komen nog van Google zelf. De term “wiki” wordt eigenlijk niet gebruikt, maar dat het hier om social software gaat is duidelijk. De keuze aan achtergronden is minder spannend dan bij Wetpaint maar kan eenvoudig vervangen worden door een zelfgekozen kleur of een zelf aangeleverde achtergrond.Google Sites is gekoppeld aan Google Apps. Daarvoor heb je om te beginnen een geregistreerde domeinnaam nodig. Binnen avans.nl draait o.a. al de ELCOmmunity voor de eLearning coaches.
+ Google Sites werkt met een WYSIWYG-editor
+ HTML wordt wél ondersteund
+ de horizontale knoppen zijn standaard: Create new page – Edit page – More actions (zoals Page settings, Print, Site sharing)
+ een navigatiepad (breadcrumbs, kruimelpad) wordt automatisch gegenereerd
+ zoals van Google verwacht mag worden is de zoekfunctionaliteit goed ontwikkeld. Bij meerdere Google Sites binnen je domein kun je ook in alle sites tegelijk zoeken.
+ aardig is dat je ook in de linkerbalk extra tekstkaders kunt toevoegen
+ het uploaden van afbeeldingen en documenten kent een limiet van 10 GB per site plús 500 MB voor elke gebruiker
- het verticale menu bestaat uit een navigatiekader (alfabetisch) met de site-onderdelen in alfabetische volgorde. Je moet handmatig bij Page Settings aangeven of een pagina hier getoond moet worden of niet. Subonderdelen aanmaken kan niet
- tagging is niet mogelijk
- pagina’s kunnen niet selectief toegankelijk worden gemaakt. Wél lijkt het mogelijk dat je als maker een (concept)pagina helemaal uit het zicht houdt voor andere gebruikers, door opties uit te vinken in de Page Settings
- RSS wordt niet binnen Google Sites aangeboden. Je kunt wél per e-mail over de hele site of zelfgekozen pagina’s op de hoogte worden gehouden van elke minieme wijziging. Recent site activity wordt standaard in de site getoond met de laatste 5 bijdragen. Dit kan door de Admin verminderd worden tot bijvoorbeeld 3 bijdragen, of helemaal uitgezet worden
- Wat opvalt bij het gebruik is dat pagina’s nogal traag laden
Conclusie: Google Sites oogt in zijn eerste aanzet zakelijker dan concurrent Wetpaint. Bij de laatste wordt het sociale aspect van een wiki meer naar voren geschoven. De functies van Google Sites zitten in veel gevallen op een logische plek.
Voorbeeld: easy2do (http://sites.google.com/a/easy2do.nl/easy2do/Home)
4. Trial met Blackboard Wiki
De Wiki in Blackboard is geen standaard voorziening van Blackboard 7.3 maar een Building Block van Learning Objects. Via Tools is het mogelijk een wiki te starten binnen een Blackboard-course of –group. Op internet zijn er al meerdere handleidingen te vinden, o.a. van Dartmouth College en University of Bradford. Duidelijk is van begin af aan dat deze wiki bedoeld is als onderwijstoepassing, als een samenwerkingstool voor studenten.+ Blackboard wiki is gekoppeld aan een Blackboard-course of –group. De koppeling met user-gegevens is uiteraard goed gefaciliteerd
+ er wordt gewerkt met een uitgebreide WYSIWYG-editor
+ HTML wordt ook ondersteund
+ het monitoren van de Contributors (snel kunnen zien wie een actieve rol speelt binnen de wiki) is goed uitontwikkeld
+ de grens voor het uploaden van afbeeldingen en documenten wordt in principe bepaald door de grens die je daar als organisatie zélf aan stelt
- onduidelijk is wat de hoofdpagina (Home) is. Er is geen horizontale navigatie
- onhandig is dat de navigatie- en bewerkingsonderdelen – tegen alle internetconventies in- aan de rechterkant staan. Hier staan de onderdelen Page (voor paginabewerkingen), Page Stats, Page Contributors, Site Navigation, Toolbox en Privacy
- de volgende mogelijkheden lijken te ontbreken: het editen van de Site Navigation (volgorde, hoofd- en subpagina’s), tagging, selectief toegankelijk maken van bijdragen, RSS en een zoekfunctionaliteit
- elke pagina biedt de opvallende optie voor het maken van een permalink. Wat hiervan de bedoeling is blijft onduidelijk
Conclusie: Blackboard Wiki oogt in eerste instantie strak maar biedt niet de basismogelijkheden die je van een wiki mag verwachten. Vooral op het gebied van informatieontsluiting scoort deze wiki ondermaats. Dat maakt de Blackboard Wiki niet per definitie ongeschikt voor collaborative editing binnen een course of group, zolang het gaat om kleine (kort durende) projecten van samenwerking.
Voorbeeld: Arald test wiki (afgeschermde url)
5. Trial met MediaWiki
MediaWiki is de software die achter de overbekende Wikipedia schuilt. De software is open source en kan probleemloos op een eigen serverruimte geïnstalleerd worden. Op internet zijn meerdere gebruikersgroepen te vinden die elkaar ondersteunen bij het gebruik van de MediaWiki software, naast het gebruikersportaal en de Wikiquette van Wikipedia zelf. Het feit dat je zelf de broncode beheert maakt je heer en meester in je eigen wiki. De mediatheek van Fontys Hogeschool heeft zoals eerder vermeld goede ervaringen met MediaWiki. Ook binnen Avans Hogeschool is expertise aanwezig bij de AIM.+ MediaWiki draait op “eigen” serverruimte, dus geen limiet voor opslag
+ de standaardnavigatie (aanpasbaar) is een exacte kopie van Wikipedia. Dat vergroot de herkenbaarheid van de onderdelen. Horizontaal: artikel – overleg – bewerk – geschiedenis. Verticaal (o.a.): Hoofdpagina, Artikelindex, Categorieën, In het nieuws, Zoekfunctionaliteit en Printervriendelijke versie
+ MediaWiki is van oudsher vooral tekstueel van opzet maar er zijn voldoende mogelijkheden voor het gebruik van documentbijlagen, afbeeldingen en filmpjes. Aangezien Wikipedia meer “mediarijke” informatie wil gaan gebruiken mogen uitbreidingen op dit punt zeker verwacht worden
- tekst wordt opgemaakt met een eenvoudige plain text editor, bijvoorbeeld * voor ongenummerde lijsten en # voor genummerde lijsten
- HTML wordt niet volledig ondersteund.
- RSS wordt niet aangeboden
Conclusie: Als liever gekozen wordt voor eigen beheer, dan is MediaWiki met zijn degelijke en beproefde vormgeving en mogelijkheid tot uitbreiding (extensions) een uitstekende wiki. De plain text editor kan een struikelblok zijn, al zijn de wikicodes snel aangeleerd.
Voorbeeld: NursingWiki (http://en.nursingwiki.org/wiki/Main_Page)
6. Trial met TikiWiki
Tiki opereert sinds 2002 en biedt volgens de site veel meer dan een wiki: o.a. blogs, forums en RSS. Ook TikiWiki is open source en moet dus op eigen serverruimte geïnstalleerd worden, wat veel vrijheid geeft voor het modelleren naar eigen inzicht. De ondersteuning op internet lijkt dik in orde, met demos, tutorials, FAQ’s, user forums en een online TikiWiki for Dummies.+ TikiWiki draait op “eigen” serverruimte, dus geen limiet voor opslag
+ de navigatiemogelijkheden heb je in grote mate zelf in de hand
+ zoekfunctionaliteit is aanwezig
+ RSS, blogging, forums, polls, ratings, tagging en categories zijn allemaal mogelijk
- de editor werkt met een Wiki Syntax (vergelijkbaar met MediaWiki), WYSIWYG is wel een zelf te installeren optie
Conclusie: Tiki lijkt bijna alles te kunnen wat een goed Content Management Systeem (CMS) kan. Er opent zich een woud aan mogelijkheden, maar daardoor worden er relatief hoge eisen gesteld aan de configuratie, het site-ontwerp en de rol van de Administrator. Het is verleidelijk om de hele snoepwinkel aan features uit te stallen, maar daardoor wordt het voor de gebruiker snel onoverzichtelijk.
Voorbeeld: Linux MAO (http://www.linuxmao.org)
Vergelijking van de 6 wiki’s
In het schema zijn de technische aspecten, gebruiksaspecten en de vormgeving van de wiki’s met elkaar vergeleken.Om tot een meer objectieve en rationele onderbouwing te komen voor onze keuze hebben we 5 hoofdaspecten opgesteld die we van belang achten voor de keuze van een LIC-wiki. In volgorde van belangrijkheid:
- Gebruiksgemak (is er een WYSIWYG-editor, zit de navigatie logisch in elkaar?)
- Ontsluitingsmogelijkheden (is er een goede zoekfunctionaliteit en sitemap, kunnen er tags worden toegevoegd?)
- Authenticatie en beheer van accounts (is er een koppeling mogelijk met de Avans-gebruikersaccounts?)
- Media (zijn er – los gezien van de geboden capaciteit – gemakkelijk documenten, foto’s, filmpjes te plaatsen?)
- Persoonspagina’s (zijn deze standaard ingericht voor elke geregistreerde gebruiker?)
| pbWiki 2.0 | Wetpaint | Google Sites | MediaWiki | Blackboard L.O. | TikiWiki | |
| technische aspecten | ||||||
| Hosted of zelf hosten | hosted | hosted | hosted | zelf | zelf | zelf |
| Backup / snapshot optie | Ja / HTML+TXT | Ja / HTML | Nee | Ja | Ja / HTML | |
| Gebruikte techniek | n.v.t. | n.v.t. | n.v.t. | PHP | Bb Building Block | PHP / Smarty |
| Diskruimte | 10 MB | geen limiet | 10 GB + 500 MB per user | n.v.t. | n.v.t. / Bb | n.v.t. |
| Authenticatie via LDAP | Ja, via API | ?? | Nee | Ja | Via Blackboard | Ja |
| Eigen templates | Ja | Ja | Nee | Ja | ||
| Afschermen edit functies | Ja, verplicht | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja |
| gebruiksaspecten | ||||||
| WYSIWYG editor | Ja | Ja | Ja | Nee | Ja | Ja |
| Gebruiksgemak edit | + | + | ++ | - / + | ++ | + |
| Snapt HTML | Ja | Nee | Ja | Ja | Ja | ?? |
| Navigatie | + | ++ | + | ++ | - | ++ |
| Reactie-mogelijkheid | - / + | + | + | - | - / + | - / + |
| Discussie | Nee | Ja | Nee | Ja | Nee | Ja |
| Persoonspagina's | Nee | Ja | Nee | Nee | Ja | Ja |
| Zoekfunctionaliteit | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee | Ja |
| Index / Sitemap | Show all pages | Ja | Ja | Ja | Page List | Ja |
| Tagging | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee | Ja |
| Attendering / RSS | Nee | Ja | Nee | Nee | Nee | Ja |
| Toevoegen media | + | + | ++ | ++ | ++ | ++ |
| vormgeving | ||||||
| Overzichtelijkheid | + | - / + | ++ | ++ | ++ | + |
| Reclame | Nee | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee |
| pbWiki 2.0 | Wetpaint | Google Sites | MediaWiki | Blackboard L.O. | TikiWiki | |
| Gebruiksgemak (WYSIWYG, editor, navigatie) (x5) | 3 | 5 | 5 | 2 | 3 | 5 |
| Ontsluiting (zoekfunctionaliteit, tagging, sitemap) (x4) | 3 | 5 | 3 | 4 | 0 | 5 |
| Authenticatie / accountbeheer (x3) | 5 | 0 | 2 | 5 | 5 | 5 |
| Media (documenten, foto's, filmpjes) (x2) | 4 | 4 | 5 | 5 | 5 | 5 |
| Persoonspagina's (x1) | 0 | 5 | 0 | 0 | 5 | 5 |
| Totaalscore | 50 | 58 | 53 | 51 | 45 | 75 |
Eindconclusie
De 6 geselecteerde wiki’s hebben allemaal hun eigen sterke en zwakke punten voor het doel dat we voor ogen houden: Het gebruik van een wiki als krachtig communicatiemiddel van het LIC naar docenten
(N.B Tegelijkertijd worden deels ook andere doelgroepen bediend zoals eigen medewerkers, studenten en externe belangstellenden).
Zo zal ook de wiki die uiteindelijk gekozen wordt op een aantal punten niet ideaal blijken te zijn. Toch menen we op grond van ons onderzoek een advies uit te kunnen brengen, waarbij we een suggestie doen voor een wiki in volledig eigen beheer en een hosted wiki.
Volledig eigen beheer
TikiWiki haalt als enige bij de weging op hoofdaspecten de maximale score van 75. Dat komt omdat TikiWiki (voluit: TikiWiki CMS-Groupware) eigenlijk een volledig Content Management Systeem is met mogelijkheden die veel verder reiken dan die van een wiki.Daar zit ook een mogelijke handicap omdat er zoals eerder vermeld hoge eisen worden gesteld aan ontwerp, inrichting en beheer. De implementatie zal dan ook de nodige kosten en tijd met zich meebrengen, maar wanneer TikiWiki volledig is ingericht is er wel sprake van een duurzame LIC-wiki in eigen beheer.
Ernstige struikelpunten bij de andere 2 wiki’s in eigen beheer zijn wat ons betreft de editor (MediaWiki) en de gebrekkige ontsluiting (Learning Objects Blackboard).
Hosted wiki
Puur op de ‘looks’ was Wetpaint al direct een favoriet. Maar ook op rationele gronden vinden wij Wetpaint de beste keuze voor een hosted wiki. Met relatief gezien weinig inspanning kan er in een korte tijd een heel aantrekkelijke site gebouwd worden waarin het accent – meer dan bij andere wiki’s – op het sociale aspect ligt.De minpunten van Wetpaint liggen in de koppeling met user-accounts van Avans Hogeschool. We hebben niet kunnen achterhalen of dat wel of niet mogelijk is. We zijn er dus maar van uitgegaan dat het niet ondersteund wordt. Dat betekent voor een (verder overigens openbaar toegankelijke) Wetpaint-wiki dat elke wiki-medewerker handmatig moet worden ingevoerd of zichzelf moet aanmelden.
De geringe uploadcapaciteit voor attachments (40 stuks, 2MB) kan worden opgevangen met een externe opslag, bijvoorbeeld in het Content System van Blackboard (Wetpaint stelt overigens geen limiet voor het uploaden van afbeeldingen e.d.).
Wetpaint biedt het LIC de mogelijkheid om uitgebreid ervaring op te doen met het fenomeen wiki en een meer interactieve (internet)communicatie naar hun doelgroepen. Het is niet te voorspellen of Avans Hogeschool iets dergelijks binnen enkele jaren zélf gaat faciliteren, maar tot die tijd ligt hier een heel aantrekkelijke optie.
Eric_van_Oevelen |
Latest page update: made by Eric_van_Oevelen
, Jun 19 2009, 3:24 AM EDT
(about this update
About This Update
Edited by Eric_van_Oevelen
16 words added 1 word deleted view changes - complete history) |
|
Keyword tags:
Avans Hogeschool
communicatie
kennisdeling
onderwijs
onderzoek
samenwerking
selectie
vergelijking
verslag
verslaggeving
weblog
wiki
More Info: links to this page
|
There are no threads for this page.
Be the first to start a new thread.
